Autisme en grenzen, hoe bewaak je je energie

maartje • 4 december 2025

Autisme en grenzen

Grenzen aangeven blijft voor veel vrouwen met autisme een uitdaging. Vaak merk je pas dat je over je grens bent gegaan wanneer het eigenlijk al te laat is: hoofdpijn, moeheid, een vol hoofd of de bekende social hangover. Soms voel je je grens wél in het moment, maar zit je vast in je hoofd: hoe kom ik hier weg? Wat moet ik zeggen? Het plannen aanpassen of een activiteit afronden kost extra energie. Maskeren om sociaal gewenst te reageren doet daar nog een schep bovenop.


Situaties die lastig zijn

·       Veel afspraken achter elkaar: iets lijkt leuk, maar kost uiteindelijk veel energie.

·       Plannen die veranderen: schakelen kost energie en maakt grenzen minder voelbaar.

·       Sociale activiteiten: tijdens het moment gezellig, daarna moe en “katerig”.

·       Je grens voelen, maar niet goed weg kunnen of woorden vinden om aan te geven dat het genoeg is.

·       Maskeren: jezelf aanpassen voor sociaal wenselijk gedrag, kost extra energie en vervaagt je grenzen.


Tijdens het Autivrouwencafé hoorde ik zoveel herkenbare verhalen. Grenzen vervagen vaak in het moment. Daarom helpt het om vooraf te bedenken hoe jij je energie wilt bewaken.


Wat helpt?

·      Afgebakende tijd: vooraf aangeven hoelang je blijft, bijvoorbeeld “ik ga altijd om 23.00 uur weg”.

·      Plan vooraf maken: wat is verstandelijk haalbaar voor mij? wat heb je nodig, wat doe je als het te veel wordt?

·      Deel dat plan vooraf, zodat iedereen weet waar ze aan toe zijn.

·      Steun van anderen: iemand die je helpt, een seintje geeft of met een codewoord werkt. Zoek steun bij mensen die jouw manier van energie verdelen respecteren.

·      Minder richten op verwachtingen van anderen: normen en overtuigingen loslaten, zoals “ik moet gezellig zijn” of “ik mag niet afzeggen als ik betrouwbaar wil zijn”.

·      Bewust wél over je grens gaan: alleen als iets belangrijk of waardevol is, maar daarna tijd nemen om op te laden.

·      Luisteren naar eigen waarden: groei, plezier en welzijn gebruiken als kompas in plaats van “moeten”.


Ja zeggen tegen de ander is vaak nee zeggen tegen jezelf.


Tip: Maak een plan in je hoofd of op papier, oefen wat je wilt zeggen, en wees mild voor jezelf.


Metafoor

Denk aan je energie als een telefoonbatterij: er draaien altijd apps op de achtergrond. Zelfs als je “niets” doet, gaat energie verloren. Zonder snellader duurt opladen lang. Vaak ben je nog niet volledig opgeladen en draaien de apps alweer.


Zorg dat je batterij niet leegloopt!


Wil je ook de inspiratiemails ontvangen?

Schrijf je dan hier

inspiratiemails
gelijkwaardig samenwerken
door maartje 3 september 2026
Samenwerken met ouders voelt soms ongelijk, ook als iedereen zijn best doet. Hoe zorg je als professional dat ouders zich echt gehoord voelen? Lees het hier.
Onzichtbaar onder water
door maartje 28 augustus 2026
Wat je niet ziet, is er wél. Onzichtbare Parels laat zien waarom luisteren naar ouders zo belangrijk is, en dat niemand dit alleen hoeft te dragen.
Denied, afgewezen
door maartje 25 augustus 2026
Wat als 'je moet het zelf willen' juist zorgt dat iemand afhaakt? Het verhaal van Maartje over haar zoon, vertrouwen en zorgmijding in de ggz.
kleine successen zichtbaar maken
door maartje 20 augustus 2026
Kleine successen zichtbaar maken: motivatie bij jongeren met faalangst. Praktisch inzicht voor zorgprofessionals
uitnodiging boeklancering onzichtbare parels
door maartje 18 augustus 2026
boeklancering onzichtbare parels, mijn reis als moeder in de wereld van autisme
Liam en zijn ouders
door maartje 18 augustus 2026
Liam is een thuiszitter, geen passende plek
nieuwe dingen kosten energie
door maartje 6 augustus 2026
nieuwe dingen kosten energie, vakantietips bij autisme
vakantie moet gezellig zijn
door maartje 30 juli 2026
Vakantie moet toch gezellig zijn? vakantietips voor een fijne vakantie met autisme
waarom ik schrijf
door maartje 28 juli 2026
Een eerlijk verhaal over niet gehoord worden, eenzame zoektocht en toch lichtpuntjes vinden. Voor ouders die weten hoe dit voelt.
zomerchallenge
door maartje 20 juli 2026
Download de Zomerchallenge Bingo: kleine, concrete stappen tegen stress. Herkenbaar voor ouders én waardevol voor professionals in de begeleiding van jongeren en volwassenen.