Autisme en grenzen, hoe bewaak je je energie

maartje • 4 december 2025

Autisme en grenzen

Grenzen aangeven blijft voor veel vrouwen met autisme een uitdaging. Vaak merk je pas dat je over je grens bent gegaan wanneer het eigenlijk al te laat is: hoofdpijn, moeheid, een vol hoofd of de bekende social hangover. Soms voel je je grens wél in het moment, maar zit je vast in je hoofd: hoe kom ik hier weg? Wat moet ik zeggen? Het plannen aanpassen of een activiteit afronden kost extra energie. Maskeren om sociaal gewenst te reageren doet daar nog een schep bovenop.


Situaties die lastig zijn

·       Veel afspraken achter elkaar: iets lijkt leuk, maar kost uiteindelijk veel energie.

·       Plannen die veranderen: schakelen kost energie en maakt grenzen minder voelbaar.

·       Sociale activiteiten: tijdens het moment gezellig, daarna moe en “katerig”.

·       Je grens voelen, maar niet goed weg kunnen of woorden vinden om aan te geven dat het genoeg is.

·       Maskeren: jezelf aanpassen voor sociaal wenselijk gedrag, kost extra energie en vervaagt je grenzen.


Tijdens het Autivrouwencafé hoorde ik zoveel herkenbare verhalen. Grenzen vervagen vaak in het moment. Daarom helpt het om vooraf te bedenken hoe jij je energie wilt bewaken.


Wat helpt?

·      Afgebakende tijd: vooraf aangeven hoelang je blijft, bijvoorbeeld “ik ga altijd om 23.00 uur weg”.

·      Plan vooraf maken: wat is verstandelijk haalbaar voor mij? wat heb je nodig, wat doe je als het te veel wordt?

·      Deel dat plan vooraf, zodat iedereen weet waar ze aan toe zijn.

·      Steun van anderen: iemand die je helpt, een seintje geeft of met een codewoord werkt. Zoek steun bij mensen die jouw manier van energie verdelen respecteren.

·      Minder richten op verwachtingen van anderen: normen en overtuigingen loslaten, zoals “ik moet gezellig zijn” of “ik mag niet afzeggen als ik betrouwbaar wil zijn”.

·      Bewust wél over je grens gaan: alleen als iets belangrijk of waardevol is, maar daarna tijd nemen om op te laden.

·      Luisteren naar eigen waarden: groei, plezier en welzijn gebruiken als kompas in plaats van “moeten”.


Ja zeggen tegen de ander is vaak nee zeggen tegen jezelf.


Tip: Maak een plan in je hoofd of op papier, oefen wat je wilt zeggen, en wees mild voor jezelf.


Metafoor

Denk aan je energie als een telefoonbatterij: er draaien altijd apps op de achtergrond. Zelfs als je “niets” doet, gaat energie verloren. Zonder snellader duurt opladen lang. Vaak ben je nog niet volledig opgeladen en draaien de apps alweer.


Zorg dat je batterij niet leegloopt!


Wil je ook de inspiratiemails ontvangen?

Schrijf je dan hier

inspiratiemails
dit boek had ik niet willen schrijven
door maartje 14 juli 2026
Dit boek begon niet met een schrijversdroom. Het begon met een reis die ik liever niet had hoeven maken.
maskeren bij autistische vrouwen
door maartje 9 juli 2026
Veel vrouwen met autisme maskeren hun kenmerken jarenlang. Wat is maskeren, wat zijn de gevolgen en hoe herken je het als professional? Lees het hier.
Maartje in Balanstijdschrift
door maartje 30 juni 2026
Ons verhaal staat in een artikel van Balans, over thuiszitters. Mijn zoon en ik lazen het samen, met een glimlach en tranen. Over verdriet, trots, en het licht dat verstopt ligt op de donkerste wegen.
verbinding met andere zorgouders
door maartje 23 juni 2026
Soms begrijpt een andere zorgouder in één zin wat je al jaren probeert uit te leggen. Over herkenning, verbinding en de onzichtbare parels onderweg.
hond die relaxte vakantie heeft
door maartje 18 juni 2026
Lifehacks voor een fijne vakantie met autisme: hoe hou je het leuk voor iedereen? 5 dingen die ik doe om de zomervakantie te overleven en te genieten
onzichtbare parels
door maartje 16 juni 2026
Schrijven lijkt eenzaam, maar achter elk boek schuilt een heel team. Hoe teamwerk mijn boek mogelijk maakte, van gezin tot uitgeverij.
door maartje 10 juni 2026
Voor ouders van kinderen die een ander pad lopen: jullie mogen de vlag uitsteken. Lees waarom wij dat doen.
Maartje die zit
door maartje 4 juni 2026
Psychische problemen zijn onzichtbaar ,maar jouw aanwezigheid niet. Over wat het betekent om er écht te zijn voor iemand die vastloopt.
hokjes
door maartje 2 juni 2026
Sorry, we kunnen niet bieden wat je nodig hebt." Over de zoektocht door zorgland, labels en loketten als ouder van een zorgintensief kind.
school versus thuis
door maartje 28 mei 2026
Kinderen met autisme die thuis ontploffen maar op school perfect functioneren: het heet 'het gekanteld effect'. Wat ouders en professionals hierover moeten weten.